به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس، در راستای نامگذاری سال ۸۸ به سال اصلاح الگوی مصرف توسط مقام معظم رهبری بر آن شدیم تا سرانه مصرف ۴ کالای اساسی نان، برنج ، روغن و شکر را در داخل کشور بدست آورده و با مقایسه آن در سطح جهان رتبه ایران را بدست بیاوریم.
بنابر این گزارش، ایران در مصرف سرانه شکر و روغن بالاتر از میانگین جهانی ، در برنج چهاردهمین مصرف کننده بزرگ جهان و در نان بزرگترین مصرف کننده جهان است.

* مصرف سرانه شکر ۳ کیلوگرم بالاتر از میانگین جهانی است

مجیدپارسانیا معاون وزیر بازرگانی در پاسخ به سوال فارس در خصوص سال اصلاح الگوی مصرف و سرانه کالاهای اساسی گفت: سرانه مصرف شکر در ایران حدود ۳۰ کیلوگرم است و این در حالیست که این میزان در نواحی مختلف کشور متفاوت است .
به گزارش فارس، آمارهای جهانی نشان می‌دهد که سرانه مصرف قند و شکر در ایران در سال ۱۹۸۷ حدود ۲۶٫۹ کیلوگرم بوده که این مقدار در سال ۲۰۰۶ به ۲۸٫۹۷ و در سال ۲۰۰۷ به حدود ۳۳٫۲۶ کیلوگرم افزایش یافته است به طوری که به گفته بسیاری از کارشناسان جهانی، مصرف سرانه شکردر ایران ۳ کیلوگرم بالاتر از میانگین مصرف جهانی است.
این در حالی است که ایران بعد از روسیه، دومین واردکننده بزرگ شکر در جهان محسوب می‌شود و کشورهای اندونزی، آمریکا و امارات در رده های بعدی قرار دارند. همچنین آمریکای جنوبی با مصرف سرانه ۴۸٫۲ کیلوگرم شکر در سال عمده‌ترین مصرف‌کننده شکر در جهان است و اقیانوسیه، اروپای شرقی، آمریکای شمالی و مرکزی، آسیا و آفریقا ( ۱۵٫۴۸) رتبه‌های بعدی را به خود اختصاص داده‌اند و در این بین هندوستان، چین و برزیل عمده مصرف‌کنندگان شکر در جهان هستند.

* مصرف سرانه روغن ۴٫۵ کیلوگرم بالاتر از میانگین جهانی است

مدیر عامل شرکت بازرگانی دولتی ایران در خصوص سرانه مصرف روغن به فارس گفت: سرانه مصرف روغن در کشور حدود ۱۷ کیلوگرم است.
به گزارش فارس، مقایسه مصرف سرانه روغن در ایران با سایر کشورها نشان می دهد مصرف سرانه ما بسیار بالاتر از میانگین جهانی است. مصرف سرانه ایران ۱۷ کیلوگرم و مصرف سرانه دنیا ۱۲٫۵ کیلوگرم است و اگر شیوه مصرف روغن در ایران با سایر کشورها را مورد بررسی قرار دهیم این اختلاف آشکارتر می شود.
بیش از ۸۰ درصد نیاز داخلی روغن درحال حاضر ازطریق واردات تأمین می شود که قبلاً حدود ۹۵ درصد وارد می شد و ایران در سال ۲۰۰۵ دهمین کشور واردکننده روغن در جهان بوده است میزان واردات سالیانه حدود ۱٫۵ میلیارد دلار روغن و کنجاله می باشد.

* مصرف سرانه برنج ۲۵ کیلوگرم پایین تر از میانگین جهانی است

معاون وزیر بازرگانی در خصوص سرانه مصرف برنج به فارس گفت: سرانه مصرف برنج در کشور حدود ۴۰ کیلوگرم است.
به گزارش فارس، آمارو ارقام موجود نشانگر آن است که در سالهای قبل از انقلاب مصرف سرانه برنج حدود ۱۵ تا۲۰ کیلوگرم بوده در حالیکه طی چند ساله اخیر این میزان به ۳۹ تا ۴۰ کیلوگرم افزایش یافته است.بر همین اساس مصرف سرانه برنج در سال ۸۱ نیز ۳۹ کیلوگرم گزارش شده است.
بر اساس آمار و اطلاعات و برآوردهای علمی مصرف سرانه برنج در آسیا ۸۵ و جهان ۶۵ کیلوگرم است .
به گزارش فارس به نقل از وزارت کشاورزی آمریکا، در سال ۲۰۰۵ بیش از ۳٫۱۵ میلیون تن برنج در سطح ایران مصرف شد و به عنوان چهاردهمین مصرف‌کننده بزرگ این محصول در این سال شناخته شده است.
در ادامه این گزارش چین با مصرف ۱۳۵ میلیون تن برنج در سال ۲۰۰۵ به عنوان بزرگترین مصرف‌کننده این محصول در سال مذکور شناخته شده است. هند با مصرف ۹۲ میلیون تن و اندونزی با ۳۵ میلیون تن به ترتیب در رده‌های بعدی قرار دارند.
مصرف برنج ژاپن در سال ۲۰۰۵ تا ۸٫۲ میلیون تن، پاکستان ۲٫۶ میلیون تن، آمریکا ۴ میلیون تن و ۲۵ کشور عضو اتحادیه اروپا ۲٫۵ میلیون تن اعلام شده است.

* ایران بالاترین مصرف نان در جهان را دارد

معاون وزیر بازرگانی با اعلام اینکه ایران بالاترین مصرف نان در جهان را دارد و سالانه سه میلیون تن گندم در کشور اتلاف می شود، از برنامه‌های این وزارتخانه برای ساماندهی و بهسازی واحد‌های سنتی نان خبر داد وگفت: سرانه مصرف نان در ایران حدود ۱۶۰ کیلو است که نسبت به کشورهای اروپایی نظیر فرانسه که ۵۶ کیلوگرم و در آلمان ۷۰ کیلوگرم در سال است بیشتر است.
وی در پاسخ به این سوال که میزان آرد مصرفی داخلی و میزان ضایعات نان چقدر است؟ به فارس گفت : میزان آرد مصرفی داخلی (آرد خبازی) حدود ۸٫۵ میلیون تن در سال است و میزان ضایعات نان در استان تهران بر طبق آمارهای موجود ۱۱ تا ۱۳ درصد است.

همچنین در گفتگو با کارشناسان به ۶ راه حل اجرایی اصلاح مکانیزم قیمت، فرهنگ سازی و اطلاع رسانی صحیح، هدفمند کردن یارانه ها، ایجاد انضباط در بازارهای پولی و سرمایه گذاری، ایجاد موازنه در آمدی و کاهش نرخ تورم اشاره شد، بدون شک راهکار های دیگری نیز در خصوص تغییر الگوی مصرف عمومی وجود دارد که نیاز به کارشناسی و توجه ویژه مسئولان دارد.

* ایجاد الگوی تولید، سرمایه گذاری و پس انداز

سید کمیل طیبی در گفت وگو با فارس با بیان اینکه ایجاد انضباط در بازارهای پول و سرمایه گذاری، الگوی مصرف را در این راستا بهینه می کند اظهار داشت : در حال حاضر با عنایت به افزایش قیمت نفت هم به لحاظ ریالی و هم دلاری، تقاضای موثر در جامعه وجود دارد ، از سویی با وجود محدودیت در ظرفیتهای تولید تعادل مورد انتظار بهم خورده و لذا در چنین شرایطی بهره گیری از استراتژی مشارکت می تواند موثر باشد.
این استاد دانشگاه گفت: برای دستیابی به یک الگوی مصرف مناسب در وهله اول باید بتوان الگوی تولید، سرمایه گذاری و پس انداز مناسب ایجاد کرد .
این کارشناس اقتصادی ادامه داد: ایجاد توازن بین مصرف فعلی و آتی از دیگر الزامات در این مسیر است.

* ایجاد موازنه در آمدی و کاهش نرخ تورم

علی یاسری در این خصوص به فارس گفت: از جمله عوامل موثر در تعیین الگوی مصرف هر کشور ، سطح درآمد مردم آن است.
وی افزود: خانوارهای پردرآمد عمدتا گرایش به پس انداز و سرمایه گذاری دارند و کمتر مصرف می کنند ولی در کشورهای با درآمد پایین (مبتنی بر معیارهای جهانی)، مصرف در اینگونه کشورها بیشتر و سرمایه گذاری و پس انداز در آنها کمتر می شود.
وی مسائل فرهنگی را در گرایش مردم به مصرف کمتر و صرفه جویی موثر دانست و افزود: برخی کشورهای آسیای جنوبی شرقی مانند ژاپن ، کره جنوبی، مالزی و چین به لحاظ ویژگیهای فرهنگی، مردم آن بسیار مرفه بوده و با عنایت به بالا بودن نرخ پس انداز در آن کشورها ، اقتصاد آنها نیز بر همین اساس شکل گرفته است.
یاسری از دیگر عوامل تاثیر گذار بر الگوی مصرف به تورم اشاره کرد و افزود: نرخ تورم در ایران به نسبت سایر کشورهای جهان بالا است که این مساله سبب می شود تا مردم به سمت خرید برخی کالاها که در قبال تورم حالت پوشش دهنده دارند (مانند طلا، دلار و …) ترغیب شوند که این مساله در خصوص درآمدهای بالاتر به سمت خرید زمین و مسکن ارزان گرایش می یابد.

* اصلاح الگوی مصرف به معنای صرفه جویی نیست

عبدالرضا امیرتاش در گفت وگو با فارس اظهار داشت: باید دولت از همه ابزارهای تبلیغی و رسانه ای خود بهره گیرد تا عموم مردم را به خصوص از پایین ترین سطوح آموزشی در کشور متوجه این امر کند که امکانات موجود محدود است و همیشگی نیست.
این کارشناس اقتصادی یادآور شد: دعوت مردم با بهره گیری از الگوی صحیح مصرف باید توام با پاک کردن این ذهنیت باشد که الگوی مصرف برابر با صرفه جویی صرف نیست.
وی افزود: این الگو باید با کاهش میزان مصرف، استفاده بهینه از منابع را نیز در پی داشته باشد.
امیرتاش خاطر نشان کرد: اگر مردم همانقدر که به پول ارزش می دهند به آب و برق بها می دادند و آنها را مانند از دست دادن پول تصور می کردند،‌ به طور قطع الگوی مصرف تغییر می یافت.
وی بهترین ابزار برای اصلاح این الگو را آگاهی سازی مردم و نیز فرهنگ سازی از طریق رسانه ها به خصوص صدا و سیما برشمرد.

* هدفمند کردن یارانه ها الگوی مصرف را اصلاح می کند

مرتضی الله داد در خصوص راهکار های اصلاح فرهنگ مصرف گفت: تلاش برای پایین نگه داشتن قیمتها توسط دولت سبب شده تا در چنین شرایطی میزان مصرف کالا در کشور افزایش یابد و مردم عملا به زیاد مصرف کردن عادت نمایند که این امر با هدفمند کردن یارانه ها می تواند مرتفع شود چرا که بیشترین حجم یارانه به اقشار ثروتمند جامعه تعلق می گیرید.
وی افزود: در این میان کسی که باید مابه التفاوت قیمت فعلی و واقعی را در سیر مصرف زیاد مردم بپردازند دولت و تامین آن از محل بودجه است.

***
تصور اینکه مردم کشور ما بزرگترین مصرف کننده نان در جهان هستند بیش از پیش ذهن را به آن سو می‌کشد که یکی از عوامل اسراف و روش نادرست مصرف وضع یارانه بر روی برخی کالاهای استراتژیک یا حامل های انرژی است که با اجرای صحیح طرح تحول اقتصادی و هدفمند کردن یارانه ها می توان گام موثری در مسیر بلند رسیدن به فرهنگ صحیح مصرف برداشت.
باید اذعان داشت با افزایش بهره‌وری نیروی کار و سرمایه و نیز برقراری ارتباطی منطقی بین تکنولوژی و نیروی کار می توان از اتلاف منابع در بین مردم و دولت جلوگیری کرد.
انتهای پیام/