یک کارشناس مسائل زنان گفت: زنان نقش مؤثری در مباحث اعتقادی و اجتماعی دارند به حدی که امام خمینی (رحمت‌الله علیه) اجازه شوهر را برای حضور زنان در راهپیمایی‌های قبل از انقلاب لازم ندانستند؛ این نشان دهنده آزادی زن در تصمیم‌گیری‌های اجتماعی و آزادی فکر در مسائل سیاسی است.

فهیمه محلاتی اظهار داشت: بر اساس آیه نخست سوره نساء “یَا أَیُّهَا النَّاسُ اتَّقُواْ رَبَّکُمُ الَّذِی خَلَقَکُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالاً کَثِیراً وَنِسَاء وَاتَّقُواْ اللّهَ الَّذِی تَسَاءلُونَ بِهِ وَالأَرْحَامَ إِنَّ اللّهَ کَانَ عَلَیْکُمْ رَقِیباً ” از نظر انسانیت زن و مرد با یکدیگر برابر هستند، نفس واحده حقیقت انسانی است؛ در این آیه به آفرینش انسانیت و تقوی اشاره شده است نه فقط وجود حضرت آدم (علیه‌السلام) است بنابراین فرضیه آفرینش حضرت آدم از دنده چپ حضرت حوا رد می‌شود و اگر آفریده شدن حضرت حوا بعد از حضرت آدم (علیه‌السلام) مطرح باشد، تقدم رشدی مد نظر قرار نمی‌گیرد که بحث برتری مرد عنوان شود.

*تفاوت زن و مرد فقط از لحاظ فیزیولوژیک مطرح است
وی افزود: تنها تفاوت زن و مرد از لحاظ فیزیولوژیک مطرح است که این امر موجب شده است در احکام اسلامی حقوق متعلق به زن و مرد با هم تفاوت داشته باشد؛ باید توجه داشت تفاوت‌های موجود میان زن و مرد نقص محسوب نمی‌شود، نمی‌توان زن را به دلیل اینکه خصوصیت‌های مردانه ندارد یا از توان جسمانی پایین‌تری برخوردار است، مورد تحقیر قرار گیرد؛ یا به مردی که در پرداختن به امور احساسی و جزئی عاجز است خرده گرفته شود، زن و مرد با ازدواج همدیگر را تکمیل می‌کنند و می‌توانند نواقص موجود که در طبیعتشان قرار داده شده است حل و بهتر زندگی کنند.

این کارشناس مسائل زنان بیان کرد: زن و مرد در غرب موظف به کار در بیرون و داخل منزل هستند و اگر از یکدیگر طلاق بگیرند اموالشان از هم جدا می‌شود ولی در اسلام زن برای تأمین معاش خانواده هیچ وظیفه‌ای ندارد؛ این فشار را بر مرد تحمیل می‌شود در بعضی از خانواده‌ها که زن به دلیل جدایی و یا فوت همسر مجبور است خانواده را اداره کند و نقش مادری، کار در منزل و اشتغال در بیرون از منزل را در کنار هم ایفاء کند، این شرایط موجب تحمیل فشار زیادی بر جسم‌ و روح زن می‌شود.

وی اضافه کرد: در احکام اسلامی، زن مسلمان می‌تواند با مطالبه از شوهر در مقابل کار در منزل، نگهداری از فرزندان و شیردادن به فرزندان از همسرش اجرت‌المثل دریافت کند یا مرد وظیفه دارد بر اساس طبقه اجتماعی زن قبل از ازدواج شرایط زندگی او را فراهم کند و برای زن خدمتکار استخدام کند، چنین قانونی که در رابطه با دریافت اجرت‌المثل در قبال شیردهی به فرزند و انجام کارهای منزل، نشان دهنده این است؛ این مسئله نشان می‌دهد اگرچه زن براساس حس مادرانه این کار را انجام می‌دهد ولی مرد هم باید در این مسائل شریک باشد و تاحدی بتواند زحمت زن را جبران کند از این جهت دین مبین اسلام چنین شرایطی را برای زن فراهم کرده است.

*مهریه دین مرد به زن است
محلاتی اظهار داشت: مهریه به عنوان دین بر گردن مرد است و از اصل مال مرد جدا می‌شود و به زن تعلق می‌گیرد؛ مهریه و نفقه حق زن است که در اسلام تأکید فراوانی به آن شده است بر این حساب، مرد نمی‌تواند در اموال زن تصرفی داشته باشد به جزء مواردی که با رضایت کامل زن باشد.

وی با بیان اینکه زن اختیار دارد کارکرد خود را در هر زمینه‌ای حتی بدون اذن همسر هزینه کند، تأکید کرد: البته اگر با همسرش درمیان بگذارد بهتر است ولی در هزینه کردن نفقه باید تابعیت تام از همسرش داشته باشد؛ زن باید به طور مطلق از همسرش تابعیت داشته باشد اگر به صورت توافقی مرد به همسرش اجازه کار کردن در بیرون از منزل را دهد، زن باید در قالب همان حدود که با همسرش توافق کرده است، عمل کند.

این مدرس حوزه ادامه داد: وقتی زن از لحاظ مالی بر همسرش متکی نیست، ممکن است در صورت فراموش کردن توافق‌های خود با همسرش و مقایسه خود با زنان خانه‌دار تنها دلیل اطاعت زن از شوهر را بحث مالی تصور کند، در حالی که نمی‌دانند در کنار رفع نیازهای مادی، نیاز‌های معنوی نیز اهیمت دارد؛ نیازهای مادی در حد خودش پاسخگوی نیاز انسان بالأخص روح حساس زن است.

*مرد هیچ‌گونه اختیاری در تصرف اموال زن ندارد
وی افزود: شرایط فیزیولوژیک تنها دلیل تفاوت میان زن و مرد است؛ مدیریت خارج از خانه بر عهده مرد و مدیریت خانواده بر عهده زن است، مهریه و نفقه از حقوق زن است که بعد از ازدواج بر عهده مرد قرار می‌گیرد که به زن پرداخت شود، همانطور که در قرآن کریم آمده است، طبق شئونات و احکام اسلامی نفقه باید از جانب مرد به زن پرداخت شود مرد نمی‌تواند هیچ‌گونه تصرفی در مهریه، اموال و حقوقی که زن از اشتغال خود به دست می‌آورد، داشته باشد ولی زن می‌تواند با رضایت خود به همسرش ببخشد.

محلاتی تصریح کرد: زن در پرداخت حقوق خود هیچ وظیفه‌ای ندارد؛ اگر زنی به همسر و خانواده خود کمک مالی می‌کند بستگی به تصمیم و نظر خودش دارد ولی در زمینه صرف نفقه‌ای که از جانب شوهرش دریافت می‌کند، اجازه شوهر لازم است.

*امام خمینی (ره) اجازه شوهر برای حضور زن در راهپیمایی را لازم نداستند
وی در ادامه بیان کرد: زنان نقش مؤثری در مباحث اعتقادی و اجتماعی دارند به حدی که امام خمینی (رحمت‌الله علیه) اجازه شوهر را برای حضور زنان در راهپیمایی‌های قبل از انقلاب لازم ندانستند؛ این نشان دهنده آزادی زن در تصمیم‌گیری‌های اجتماعی و آزادی فکر در مسائل سیاسی است.

این کارشناس مسائل زنان عنوان کرد: همچنین اگر زن بخواهد به سفر واجب مانند حج برود اجازه یا منع شوهر اثری ندارد و می‌تواند در مسائل اعتقادی آزادانه فعالیت می‌کند و مالک طرز تفکر و اختیاردار مطلق اعتقاد خویش است.

*مرد بهتر می‌تواند بر احساساتش غلبه کند
وی گفت: مرد با مدیریتی که دارد بهتر می‌تواند بر احساساتش غلبه پیدا می‌کند به همین دلیل مدیریت خارج از خانواده بر عهده مرد است چراکه مرد بهتر می‌تواند با مشکلات خارجی کنار بیاید و آن را حل کند این در حالی‌ است که اگر زن بخواهد با مشکلات بیرون از منزل رودررو شود ممکن است زیر بار مشکلات از نظر روحی و جسمی خسته شود؛ مرد با توان روحی بالا بهتر می‌تواند با مسائل و مشکلات سازش کند، به همین دلیل مدیریت خانواده در خارج از خانواده بر عهده مرد گذاشتند و مدیریت و برقرار کردن نظم در داخل خانه بر عهده زن گذاشته شده است؛ زن در استحکام خانواده نقش مهمی را اجرا می‌کند چراکه اگر زن یک روز در خانه حضور نداشته باشد نظم و ترتیب خانواده از هم پاشیده می‌شود.

*آرامش بدون حضور مادر در خانواده محال است
محلاتی با اشاره به اینکه اگر تمام اعضاء خانواده بدون حضور مادر در کنار یکدیگر تلاش کنند نمی‌توانند آرامش حضور مادر در خانه را جبران کنند، تأکید کرد: هرکدام از اعضاء خانواده باید در جایگاه خودشان عمل کنند چراکه اسلام به همه اعضاء خانواده بهاء می‌دهد؛ اگر حمایت‌های مرد در خانواده نباشد، زن نمی‌تواند نقش مادرانه خود را به خوبی ایفاء کند.

وی افزود: از دیدگاه اسلام تمام وجود زن زیباست بنابراین باید پوشیده باشد و عفاف را رعایت کند، مرد به دلیل اینکه حافظ و نگهبان وی طلقی می‌شود باید در کنار زن باشد؛ به تعبیر قرآن زن « دُرّ مکنون » است، همانطور که در اسلام آمده است، تمام وجود زن زیبا است و به این دلیل باید حجاب و عفاف را رعایت کند.

*حفاظت مرد از زن به‌ معنای نگهبانی از ارزش زن است
این مدرس حوزه بیان کرد: همانطور که هر چیز با ارزشی نیاز به نگهبان دارد به این جهت مرد پشتیبان زن محسوب می‌شود ریاست مرد بر خانواده به دلیل ارضاء قدرت طلبی و تبدیل خانواده به پایگاه حکمرانی وی نیست بلکه مرد در شرایط مختلف در کنار زن قرار دارد و با ایفاء کردن نقش پشتیبان‌ از وی حفاظت و حمایت می‌کند.

وی با بیان اینکه باید همسران برای یکدیگر نقش حامی‌ را ایفاء کنند، اظهار داشت: حمایت مرد از زن به معنای این نیست که زن قدرت درک و فهم ندارد و مرد باید برایش تصمیم بگیرد بلکه به‌ این معنا است که حمایت و مراقبت مرد از زن به نوعی برای سلامت روحی و جسمی زن است؛ در این شرایط مرد باید مراقب باشد اگر زن درک و فهم مراقبت از خودش را دارد و می‌تواند در شرایط مختلف تصمیم‌گیری مناسبی داشته باشد به زن اعتماد کند.

*زن و مرد به واسطه تفاوت مکمل یکدیگرند
محلاتی تأکید کرد: نباید فراموش کرد زن و مرد به دلیل یکسری تفاوت‌های جسمی و روحی که دارند می‌توانند مکمل یکدیگر باشند و با ازدواج به کمال و آرامش برسند از این جهت نگهبانی و حفاظت مرد ظلم به زن تلقی نخواهد شد.

وی تصریح کرد: در اسلام حدود همه‌ چیز مشخص شده است حتی به کوچکترین جزئیات برخورد همسران با یکدیگر اشاره شده است به طور مثال به مرد تأکید می‌شود در تمام شرایط در کنار همسرش باشد تا بتواند از همسر و خانواده خود در برابر خطرات نگهبانی کند؛ ولی اگر مرد با نافرمانی همسرش مواجه شد باید با نصیحت به وی تذکر دهد و نهایتاً اگر با گستاخی زن روبرو شد تنها می‌تواند به صورت یک ضربه کوچک با چوب مسواک آن هم به حدی که قرمز نشود و جایش باقی نماند می‌تواند زن را تنبیه کند؛ آن هم به دلیل این است که مرد باید مشکلات زناشویی را تا جایی که ممکن است در محیط خانواده حل کند و بحث‌های خانوادگی به دادگاه، قانون و حاکم شرع کشیده نشود؛ ولی اگر مرد به زن ظلمی کند زن باید نزد باید نزد حاکم شرع برود و مشکل را بیرون از خانواده حل کند.

*برخورد پیامبر (ص) با حضرت فاطمه (س) الگوی مناسب برخورد با روح لطیف زن است
این مدرس حوزه بیان کرد: در حدیث ثقلین کتاب و سنت به عنوان دو ثقل باهم برابر هستند، رفتارهای محبت‌آمیز پیامبر گرامی اسلام (صل الله علیه و آله) در برابر فاطمه زهرا (سلام الله علیها) الگوی مناسب برخورد با روح پاک و لطیف زنان است، در شرایطی که عرب جاهلی دختران را زنده‌به گور می‌کردند و زنان آن زمان تحقیر‌های فراوانی را تحمل می‌کردند پیامبر گرامی اسلام (صل الله علیه و آله) دست دخترشان را می‌بوسیدند و ایشان را ام‌ابیها صدا می‌کردند؛‌ حضرت محمد مصطفی (صل الله علیه و آله) سعی می‌کردند، به هر صورت و شیوه شخصیت و جایگاه واقعی زن را برای مردم آن زمان نشان دهند؛ حضرت فاطمه‌زهرا (سلام‌الله‌علیها) در بحث‌های علمی حضور داشتند و به زنان مهاجر و انصار تدریس می‌کردند.

وی با اشاره به اینکه رفتار حضرت فاطمه‌زهرا (سلام‌الله‌علیها) نسبت به حضرت‌علی (علیه‌السلام) در جایگاه ولایت و همسری مثال زدنی است، گفت: حضرت فاطمه‌زهرا (سلام‌الله‌علیها) برای گرفتن بیعت برای امیرالمومنین علی (علیه‌‌السلام) شخصاً به درب منازل مهاجر و انصار می‌رود و حتی برای دفاع از ایشان با تمام وجود از جان خود می‌گذرد و در این راه به شهادت می‌رسد؛ نباید فراموش کرد حضرت‌ علی (علیه‌السلام) علاوه بر همسری جایگاه ولایت نیز بر حضرت فاطمه‌زهرا (سلام‌الله‌علیها) داشتند.

محلاتی عنوان کرد: حضرت علی (علیه‌السلام) نیز در تربیت فرزندان، کارهای منزل و تمام زمینه‌ها در کنار فاطمه‌زهرا (سلام الله علیها) بودند؛ حضرت فاطمه‌زهرا (سلام‌الله‌علیها) در کنار حفظ مقام زنانه خود با دشمن مبارزه می‌کردند و نه تنها در تعاملات زناشویی و تربیت فرزندان با هم بوده بلکه در بحث ولایت نیز با هم همگام بودند؛ حضرت ‌زهرا (سلام‌الله‌علیها) در عرصه‌های مختلف اجتماعی و سیاسی حتی به عنوان پرستار در جنگ احد حضور داشتند؛ باید حقوق زن در اسلام بیان شود تا برداشت اشتباه از حقوق زنان نشود؛ اسلام اهمیت فراوانی برای افزایش ارزش زن داده است که نزول سوره‌ای با عنوان نساء نشان‌دهنده آن است.

منبع: خبرگزاری فارس

• تاثیر آسیب های اجتماعی حوزه زنان برسلامت جامعه
• زنان و دختران خیابانی بلایای اجتماعی زاییده طلاق اند
• : حضور در عرصه های اجتماعی و حجاب زنان جامعه اسلامی باید برای زنان ملت‌های دنیا الگو باشد.
• نگرش منفی به زندگی در تشدید بیماری افسردگی مؤثر است
• بستر فرهنگی آسیب های اجتماعی